Tăng cường Chiến lược “2X”, chủ động phát hiện sớm bệnh Lao
- Thứ hai - 10/10/2022 03:30
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Bệnh Lao được xem là kẻ giết người thầm lặng, là một trong những căn bệnh truyền nhiễm gây tử vong cao. Bệnh Lao thường kéo dài, tiến triển âm thầm và phát hiện muộn, khi được phát hiện thì đã lây sang rất nhiều người khác. Việc chủ động phát hiện sớm bệnh Lao trong cộng đồng là một trong những giải pháp hiệu quả nhằm nhằm khống chế bệnh Lao.
Trên cơ sở đó, Trung tâm Y tế huyện Hòa Vang đã tăng cuờng triển khai Chiến lược 2X (X-quang và xét nghiệm Gene-Xpert) để phát hiện bệnh nhân Lao, cho các đối tượng thuộc nhóm nguy cơ cao tại 11 xã trên địa bàn huyện.
Hiện nay tỷ lệ người dân mắc lao và bệnh phổi tại cộng đồng chưa được phát hiện còn cao nên nguy cơ lây lan ra cộng đồng là rất lớn. Với mục tiêu phát hiện sớm bệnh nhân mắc Lao đưa vào điều trị để giảm tỷ lệ mắc lao mọi thể giảm dưới 125/100.000 dân, số người nghi Lao được xét nghiệm đờm là 1,2 – 1,5% dân số thì việc triển khai khám sàng lọc chủ động bệnh Lao là vô cùng cần thiết.
Theo kế hoạch, Chương trình khám Lao sẽ triển khai khám, chụp phim X-quang kỹ thuật số dự kiến cho khoảng 3.400 phim cho tất cả đối tượng có nguy cơ cao. Sàng lọc Lao tiềm ẩn: thực hiện Test và đọc kết quả Mantoux cho 2.400 người dân tham gia khám sàng lọc. Thực hiện xét nghiệm đàm bằng kỹ thuật Gene-Xpert cho các trường hợp có kết quả X-quang bất thường nghi Lao và xét nghiệm đàm âm tính. Dự kiến 2-3% trên tổng người được khám và lấy 400 mẫu đàm làm Gene- Xpert cho đối tượng bệnh nhân tiểu đường.
Để chuẩn bị cho chương trình khám sàng lọc lần này, nhiệm vụ của các trạm y tế xã phối hợp với cộng tác viên, nhân viên y tế thôn lập danh sách người nhà - người tiếp xúc bệnh nhân Lao (từ năm 2019 đến nay), người hút thuốc lá và những bệnh nhân tiểu đường hiện đang được quản lý tại các xã. Tại mỗi xã, các thông tin về chương trình khám sàng lọc cho người dân được tuyên truyền trên loa phát thanh, sau đó cán bộ y tế gửi giấy mời từng người dân để đến khám.
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tham gia khám sáng lọc đông đủ, các buổi khám được tổ chức theo lịch tại trạm y tế của mỗi xã, nguồn kinh phí được hỗ trợ từ Quỹ toàn cầu –Dự án phòng chống Lao Quốc gia. Một trong các giải pháp chuyên môn kỹ thuật để phát hiện bệnh Lao sớm với việc tổ chức khám và thực hiện chụp X-quang tại chỗ bằng xe X-quang kỹ thuật số lưu động và xét Xpert là phương án hiệu quả, tăng khả năng phát hiện chủ động nhằm phát hiện sớm bệnh Lao, Lao tiềm ẩn cắt nhanh nguồn lây và cắt nguy cơ nhiễm Lao thành bệnh Lao.
Sau hơn một tháng triển khai khám sàng lọc tại 11 xã, trong số 2.400 đối tượng là người nhà bệnh nhân Lao, đã có 126 người có X-quang nghi bất thường nghi Lao, theo đó qua xét nghiệm đã phát hiện 9 trường hợp dương tính; ở 1001 đối tượng bệnh nhân tiểu đường đã phát hiện 5 trường hợp dương tính; và có 2/27 trường hợp dương tình ở đối tượng mắc bệnh mãn tính có kết quả X-quang bất thường nghi Lao. Những trường hợp này sẽ sớm được đưa vào chăm sóc, quản lý và điều trị để giảm thời gian lây nhiễm trong cộng đồng.
Hướng đến mục tiêu thanh toán bệnh lao vào năm 2030, ngoài sự nỗ lực của ngành y tế trong việc tổ chức các chương trình khám sàng lọc bằng các dịch vụ kỹ thuật kỹ thuật cao để phát hiện sớm bệnh lao và cắt đứt nguồn lây trong cộng đồng thì quan trọng nhất vẫn là sự hợp tác của mỗi người dân. Mỗi người hãy tự lắng nghe và theo dõi sức khỏe bản thân mình, khi có các dấu hiệu như ho khan kéo dài trên 2 tuần, sốt nhẹ kéo dài, người mệt mỏi, ăn uống kém, sút cân không rõ nguyên nhân.. cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa càng sớm càng tốt để được khám và chẩn đoán bệnh Lao.
Hiện nay tỷ lệ người dân mắc lao và bệnh phổi tại cộng đồng chưa được phát hiện còn cao nên nguy cơ lây lan ra cộng đồng là rất lớn. Với mục tiêu phát hiện sớm bệnh nhân mắc Lao đưa vào điều trị để giảm tỷ lệ mắc lao mọi thể giảm dưới 125/100.000 dân, số người nghi Lao được xét nghiệm đờm là 1,2 – 1,5% dân số thì việc triển khai khám sàng lọc chủ động bệnh Lao là vô cùng cần thiết.
Theo kế hoạch, Chương trình khám Lao sẽ triển khai khám, chụp phim X-quang kỹ thuật số dự kiến cho khoảng 3.400 phim cho tất cả đối tượng có nguy cơ cao. Sàng lọc Lao tiềm ẩn: thực hiện Test và đọc kết quả Mantoux cho 2.400 người dân tham gia khám sàng lọc. Thực hiện xét nghiệm đàm bằng kỹ thuật Gene-Xpert cho các trường hợp có kết quả X-quang bất thường nghi Lao và xét nghiệm đàm âm tính. Dự kiến 2-3% trên tổng người được khám và lấy 400 mẫu đàm làm Gene- Xpert cho đối tượng bệnh nhân tiểu đường.
Để chuẩn bị cho chương trình khám sàng lọc lần này, nhiệm vụ của các trạm y tế xã phối hợp với cộng tác viên, nhân viên y tế thôn lập danh sách người nhà - người tiếp xúc bệnh nhân Lao (từ năm 2019 đến nay), người hút thuốc lá và những bệnh nhân tiểu đường hiện đang được quản lý tại các xã. Tại mỗi xã, các thông tin về chương trình khám sàng lọc cho người dân được tuyên truyền trên loa phát thanh, sau đó cán bộ y tế gửi giấy mời từng người dân để đến khám.
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tham gia khám sáng lọc đông đủ, các buổi khám được tổ chức theo lịch tại trạm y tế của mỗi xã, nguồn kinh phí được hỗ trợ từ Quỹ toàn cầu –Dự án phòng chống Lao Quốc gia. Một trong các giải pháp chuyên môn kỹ thuật để phát hiện bệnh Lao sớm với việc tổ chức khám và thực hiện chụp X-quang tại chỗ bằng xe X-quang kỹ thuật số lưu động và xét Xpert là phương án hiệu quả, tăng khả năng phát hiện chủ động nhằm phát hiện sớm bệnh Lao, Lao tiềm ẩn cắt nhanh nguồn lây và cắt nguy cơ nhiễm Lao thành bệnh Lao.
Sau hơn một tháng triển khai khám sàng lọc tại 11 xã, trong số 2.400 đối tượng là người nhà bệnh nhân Lao, đã có 126 người có X-quang nghi bất thường nghi Lao, theo đó qua xét nghiệm đã phát hiện 9 trường hợp dương tính; ở 1001 đối tượng bệnh nhân tiểu đường đã phát hiện 5 trường hợp dương tính; và có 2/27 trường hợp dương tình ở đối tượng mắc bệnh mãn tính có kết quả X-quang bất thường nghi Lao. Những trường hợp này sẽ sớm được đưa vào chăm sóc, quản lý và điều trị để giảm thời gian lây nhiễm trong cộng đồng.
Hướng đến mục tiêu thanh toán bệnh lao vào năm 2030, ngoài sự nỗ lực của ngành y tế trong việc tổ chức các chương trình khám sàng lọc bằng các dịch vụ kỹ thuật kỹ thuật cao để phát hiện sớm bệnh lao và cắt đứt nguồn lây trong cộng đồng thì quan trọng nhất vẫn là sự hợp tác của mỗi người dân. Mỗi người hãy tự lắng nghe và theo dõi sức khỏe bản thân mình, khi có các dấu hiệu như ho khan kéo dài trên 2 tuần, sốt nhẹ kéo dài, người mệt mỏi, ăn uống kém, sút cân không rõ nguyên nhân.. cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa càng sớm càng tốt để được khám và chẩn đoán bệnh Lao.
Thanh Bình