Một số tác dụng phụ thường gặp khi điều trị Methadone
- Thứ tư - 13/05/2026 04:14
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Methadone là một trong những phương pháp điều trị thay thế hiệu quả đối với người nghiện các chất dạng thuốc phiện. Bên cạnh những lợi ích rõ rệt trong việc ổn định sức khỏe, cải thiện chất lượng cuộc sống, sớm tái hòa nhập với cộng đồng, giảm nguy cơ lây nhiễm HIV, viêm gan B, viêm gan C,…; việc điều trị methadone cũng có thể đi kèm một số tác dụng phụ không mong muốn. Nhận diện đúng các tác dụng phụ thường gặp và áp dụng các biện pháp xử trí khắc phục phù hợp đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả điều trị, giúp người bệnh duy trì tuân thủ và đạt được kết quả lâu dài.
Điều trị nghiện bằng methadone giúp người nghiện cải thiện sức khỏe, tái hòa nhập cộng đồng
Tác dụng của methadone
Methadone là một chất dạng thuốc phiện (CDTP) tổng hợp, có tác dụng dược lý tương tự như các CDTP khác nhưng không gây nhiễm độc hệ thần kinh trung ương và không gây khoái cảm ở liều điều trị, có thời gian bán huỷ dài (trung bình là 24 giờ) nên chỉ cần sử dụng 1 lần/ngày là đủ để không xuất hiện hội chứng cai. Methadone có độ dung nạp ổn định nên ít phải tăng liều khi điều trị lâu dài.
Mục đích của việc điều trị thay thế nghiện các CDTP bằng methadone
- Giảm tác hại do nghiện các CDTP gây ra như: Lây nhiễm HIV, viêm gan B, C do sử dụng chung dụng cụ tiêm chích, tử vong do sử dụng quá liều các CDTP và hoạt động tội phạm.
- Giảm hội chứng cái hoặc không còn hội chứng cai, giảm sử dụng các CDTP bất hợp pháp, giảm tỷ lệ tiêm chích CDTP.
- Cải thiện sức khoẻ và giúp người nghiện duy trì việc làm, ổn định các nhu cầu tâm lý và xã hội, ổn định cuộc sống lâu dài, tăng sức sản xuất của xã hội, tái hòa nhập với cộng đồng.
Tác dụng phụ không mong muốn có thể gặp khi điều trị Methadone và cách khắc phục
Hầu hết những người nghiện CDTP có ít tác dụng không mong muốn, tuy nhiên có thể gặp một số triệu chứng như táo bón, khô miệng, buồn ngủ, tăng tiết mồ hôi, rối loạn kinh nguyệt ở nũ, rối loạn chức năng tình dục…
Sau đây, hướng dẫn xử lý các tác dụng phụ không mong muốn- Táo bón
Nhiều người khi dùng methadone bị táo bón. Đây là tác dụng phụ phổ biến nhất của loại thuốc này.
Xử lý:
+ Khuyến khích người bệnh uống nhiều nước, uống ly nước ấm trước khi đi vệ sinh, ăn nhiều rau, quả và các thức ăn có nhiều chất xơ; tăng cường vận động và tập thể dục.
+ Trường hợp bị táo bón nặng cần trao đổi sớm với bác sĩ để xử lý theo chuyên môn.- Khô miệng
Methadone có thể khiến người dùng giảm tiết nước bọt, khô miệng... có thể làm tăng nguy cơ sâu răng, vì tiết nước bọt là hàng rào bảo vệ tự nhiên của hệ thống răng miệng.
Để cải thiện tình trạng này, người bệnh dùng thuốc nên hạn chế hoặc không ăn các thức ăn có đường. Ngoài ra, cần giữ gìn vệ sinh răng miệng (đánh răng 2-3 lần/ngày); uống nhiều nước, đến khám chuyên khoa răng khi cần thiết.
- Ra nhiều mồ hôi
Là một trong những tác dụng không mong muốn thường gặp của người bệnh điều trị Methadone.
Lưu ý, nếu tăng tiết mồ hôi xuất hiện ở giai đoạn đầu của điều trị cần phân biệt giữa tăng tiết mồ hôi của hội chứng cai nghiện (lo âu, dễ cáu giận, sợ hãi, đau cơ, đau bụng, ớn lạnh, buồn nôn, tiêu chảy, ngáp, chảy nước mắt, nổi da gà, đổ mồ hôi, chảy nước mũi, mệt mỏi, mất ngủ) với tác dụng không mong muốn của thuốc methadone.
Xử trí: Người bệnh cần uống đầy đủ nước và nhân viên y tế cần tư vấn để người bệnh yên tâm.
- Giảm khả năng tình dục
Methadone có thể gây giảm/mất ham muốn tình dục ở một số người dùng như rối loạn cương dương (ở nam giới), rối loạn kinh nguyệt (ở phụ nữ).
Cần trao đổi với bác sĩ để có hướng xử lý như tư vấn, giáo dục về sức khỏe tình dục, ăn uống dinh dưỡng bổ sung, tập luyện thể dục thể thao, sống lành mạnh, dùng các thuốc điều trị rối loạn cương (viagra, cialist, thuốc đông y…) khi cần thiết.
- Mệt mỏi và buồn ngủ
Buồn ngủ, mệt mỏi cũng là một trong những tác dụng phụ thường gặp ở nhiều người khi điều trị methadone. Nguyên nhân có thể do thời gian uống chưa phù hợp, trầm cảm; nếu xuất hiện buồn ngủ sau khi uông thuốc methadone từ 3 – 4 giờ thì thường là dấu hiệu sớm của ngộ độc nhẹ; nếu tình trạng nặng hơn có thể do sử dụng thuốc ngủ, uống rượu hoặc tái sử dụng các chất gây nghiện các dạng thuốc phiện.
Xử lý: Tùy từng nguyên nhân gây ra mệt mỏi và buồn ngủ mà có hướng xử lý cụ thể như; chuyển đổi uống thuốc vào buổi chiều nếu do tác dụng phụ của thuốc gây ra buồn ngủ, điều chỉnh liều thuốc methadone cho phù hợp. Tăng cường tư vấn tuân thủ điều trị khi người bệnh lạm dụng thuốc ngủ, uống rượu, tái sử dụng các chất gây nghiện dạng thuốc phiện.
Thanh Bình
(Tổng hợp)
(Tổng hợp)