Sốt xuất huyết tiềm ẩn nguy cơ gia tăng, cần chủ động phòng bệnh từ sớm
- Thứ sáu - 24/04/2026 03:16
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm lưu hành tại Việt Nam, có xu hướng gia tăng theo mùa, đặc biệt vào các tháng mưa khi điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh phát triển. Năm 2026, dịch bệnh được ghi nhận xuất hiện sớm hơn thường lệ tại một số địa phương, đặt ra nguy cơ gia tăng số ca mắc trong thời gian tới nếu các biện pháp phòng, chống không được triển khai quyết liệt và duy trì thường xuyên.
Theo số liệu giám sát dịch tễ, từ đầu năm đến nay, cả nước ghi nhận khoảng hơn 30.000 trường hợp mắc sốt xuất huyết và đã có các trường hợp tử vong. Số ca bệnh xuất hiện từ sớm ngay trong những tháng đầu năm, tập trung chủ yếu tại khu vực phía Nam. Đây là dấu hiệu cho thấy dịch có thể bước vào chu kỳ gia tăng sớm hơn so với mọi năm, đặc biệt trong bối cảnh thời tiết nóng ẩm kéo dài và mưa đến sớm.
Theo các chuyên gia, bệnh sốt xuất huyết tại Việt Nam có xu hướng gia tăng theo chu kỳ, xen kẽ giữa các năm cao điểm và năm có số mắc thấp hơn. Tuy nhiên, ngoài yếu tố chu kỳ, hiện nay dịch bệnh còn chịu tác động từ nhiều yếu tố khác. Thời tiết nóng lên, mưa thất thường tạo điều kiện cho muỗi phát triển quanh năm. Quá trình đô thị hóa nhanh, mật độ dân cư cao cùng với việc tồn tại nhiều vật chứa nước trong khu dân cư cũng góp phần làm gia tăng nguy cơ phát sinh dịch.
Một thực tế đáng lưu ý là nhận thức của một bộ phận người dân về phòng, chống sốt xuất huyết vẫn chưa đầy đủ. Nhiều người cho rằng muỗi truyền bệnh chỉ sinh sản ở nước bẩn, trong khi trên thực tế muỗi vằn thường đẻ trứng ở các dụng cụ chứa nước sạch hoặc nước tương đối sạch trong và quanh nhà như chum, vại, bể nước, xô chậu, lọ hoa, khay nước tủ lạnh, lốp xe cũ. Đây chính là những “ổ chứa” lăng quăng, bọ gậy phổ biến nhưng dễ bị bỏ qua trong sinh hoạt hằng ngày.
Theo các chuyên gia, bệnh sốt xuất huyết tại Việt Nam có xu hướng gia tăng theo chu kỳ, xen kẽ giữa các năm cao điểm và năm có số mắc thấp hơn. Tuy nhiên, ngoài yếu tố chu kỳ, hiện nay dịch bệnh còn chịu tác động từ nhiều yếu tố khác. Thời tiết nóng lên, mưa thất thường tạo điều kiện cho muỗi phát triển quanh năm. Quá trình đô thị hóa nhanh, mật độ dân cư cao cùng với việc tồn tại nhiều vật chứa nước trong khu dân cư cũng góp phần làm gia tăng nguy cơ phát sinh dịch.
Một thực tế đáng lưu ý là nhận thức của một bộ phận người dân về phòng, chống sốt xuất huyết vẫn chưa đầy đủ. Nhiều người cho rằng muỗi truyền bệnh chỉ sinh sản ở nước bẩn, trong khi trên thực tế muỗi vằn thường đẻ trứng ở các dụng cụ chứa nước sạch hoặc nước tương đối sạch trong và quanh nhà như chum, vại, bể nước, xô chậu, lọ hoa, khay nước tủ lạnh, lốp xe cũ. Đây chính là những “ổ chứa” lăng quăng, bọ gậy phổ biến nhưng dễ bị bỏ qua trong sinh hoạt hằng ngày.
Vệ sinh nhà cửa, môi trường là một trong những biện pháp diệt lăng quăng/bọ gậy hiệu quả
Bên cạnh đó, không ít người vẫn còn tâm lý trông chờ vào phun hóa chất diệt muỗi, trong khi đây chỉ là biện pháp xử lý khi có dịch. Biện pháp phòng bệnh hiệu quả và bền vững nhất vẫn là loại bỏ nơi sinh sản của muỗi, diệt lăng quăng, bọ gậy ngay từ hộ gia đình. Một hiểu lầm khác là muỗi chỉ đốt vào ban đêm, dẫn đến việc chủ quan không phòng chống vào ban ngày, trong khi muỗi vằn truyền bệnh sốt xuất huyết chủ yếu hoạt động và đốt người vào ban ngày.
Tại Đà Nẵng, tình hình sốt xuất huyết hiện vẫn đang được kiểm soát nhưng tiềm ẩn nguy cơ gia tăng. Tính từ đầu năm đến nay, toàn thành phố đã ghi nhận hơn 850 ca mắc, tăng khoảng 1,5 lần so với cùng kỳ năm 2025, cao hơn so với đường cong trung bình nhiều năm. Số ổ dịch cộng dồn cũng tăng hơn 2 lần so với năm trước, cho thấy dịch bệnh vẫn đang diễn biến phức tạp và cần tiếp tục theo dõi chặt chẽ.
Trước tình hình đó, ngành Y tế Đà Nẵng đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp phòng, chống dịch. Công tác giám sát ca bệnh được duy trì thường xuyên tại các cơ sở y tế và trong cộng đồng; các ổ dịch được phát hiện sớm và xử lý kịp thời. Hoạt động điều tra, diệt lăng quăng, bọ gậy được triển khai tại các khu vực nguy cơ, kết hợp với tuyên truyền nâng cao nhận thức người dân về phòng bệnh.
Các đội cơ động phòng, chống dịch được duy trì sẵn sàng để đáp ứng nhanh khi có tình huống phát sinh. Đồng thời, ngành Y tế phối hợp với chính quyền địa phương và các ban, ngành tăng cường kiểm tra, giám sát các khu vực có nguy cơ cao, vận động người dân tham gia các hoạt động vệ sinh môi trường, loại bỏ các vật dụng có thể đọng nước.
Theo khuyến cáo của ngành Y tế, mỗi hộ gia đình cần chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh một cách thường xuyên và liên tục. Trong đó, cần dành thời gian hằng tuần để kiểm tra và loại bỏ các vật dụng có thể đọng nước trong và quanh nhà; đậy kín các dụng cụ chứa nước sinh hoạt; thay nước bình hoa; thả cá vào các bể chứa nước để diệt lăng quăng, bọ gậy theo hướng dẫn.
Bên cạnh đó, cần chủ động phòng muỗi đốt bằng cách ngủ màn, mặc quần áo dài tay, sử dụng các biện pháp xua muỗi phù hợp, kể cả vào ban ngày. Khi địa phương triển khai các biện pháp xử lý ổ dịch, trong đó có phun hóa chất diệt muỗi, người dân cần phối hợp thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan y tế.
Khi có các dấu hiệu nghi ngờ mắc sốt xuất huyết như sốt cao, đau đầu, đau mỏi người, cần đến cơ sở y tế để được khám, theo dõi và hướng dẫn điều trị. Người bệnh không nên tự ý điều trị tại nhà, đặc biệt là không tự ý sử dụng thuốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ, nhằm tránh các biến chứng nguy hiểm./.
Hải Yến