VẮC XIN MENACTRA : PHÒNG BỆNH VIÊM MÀNG NÃO DO MÔ CẦU
- Thứ năm - 02/10/2025 22:34
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Vắc xin Menactra được chỉ định để tạo miễn dịch chủ động cơ bản và nhắc lại phòng bệnh xâm lấn do N.meningitidis (vi khuẩn não mô cầu) các nhóm huyết thanh A, C, Y, W-135 gây ra, như: viêm màng não, nhiễm trùng huyết, viêm phổi…
I. BỆNH VIÊM MÀNG NÃO DO NÃO MÔ CẦU (Neisseria meningitidis)
1. Tác nhân gây bệnh:
- Não mô cầu là tác nhân đứng 2 trong các nguyên nhân gây viêm màng não mủ ở trẻ em. Vi khuẩn có hình hạt cà phê thường thấy đứng thành đôi hoặc đám nhỏ khi soi dưới kính hiển vi.
- Phân loại:
+ Dựa vào lớp vỏ polysaccharide của vi khuẩn có thể phân loại thành nhiều nhóm huyết thanh: A, B, C, 29-E, H, I, K, L, W-135, X, Y, Z.
+ Dựa vào lớp vách protein ở màng ngoài, phân typ đặc hiệu, não mô cầu nhóm B có 12 typ.
2. Đặc điểm bệnh:
- Bệnh lây qua đường hô hấp và có khả năng gây thành dịch.
- Bệnh phát triển trong điều kiện không thuận lợi cho cơ thể như mặc không đủ ấm, cảm lạnh, môi trường đông đúc, (nhà trẻ, trường học, ký túc xá, doanh trại quân đội), vi khuẩn đi vào máu gây viêm màng não mủ. Hiếm hơn nó có thể gây nhiễm khuẩn tối cấp rất nặng, sốt cao, phát ban, tử vong cao do xuất huyết tuyến thượng thận.
- Bệnh có tỷ lệ tử vong cao, lên tới 50% nếu không điều trị kịp thời. Ngay cả khi đã được điều trị, có tới 2/10 bệnh nhân sống sót có di chứng nặng nề như chậm phát triển tinh thần, điếc, liệt, đoạn chi và các rối loạn thần kinh khác.
3. Phòng bệnh:
- Không đặc hiệu: cho trẻ em mặc ấm về mùa lạnh, phát hiện người lành mang trùng, phát hiện sớm và cách ly bệnh nhân.
- Đặc hiệu: hiện nay vaccine hỗn hợp bao gồm polysaccharide từ 4 nhóm não mô cầu A, C, Y, W135 và vaccine não mô cầu B, C tỏ rất hiệu quả trong phòng bệnh.
II. VACCINE NÃO MÔ CẦU ACYW-135
- Trẻ em 9 đến 24 tháng tuổi: tiêm 2 liều cách nhau ít nhất 3 tháng.
- Người từ 2 đến 55 tuổi: tiêm 1 liều.
- Tiêm chủng nhắc lại: có thể tiêm 1 liều nhắc lại cho người từ 15 đến 55 tuổi tiếp tục có nguy cơ, nếu liều vaccine trước đây tiêm ít nhất đã 4 năm.
6. Đường dùng: tiêm bắp
7. Chống chỉ định:
- Qúa mẫn với bất kì thành phần nào của vaccine.
- Sốt vừa hoặc nặng và/ hoặc bệnh cấp tính nên trì hoãn chủng ngừa.
- Sốt nhẹ không được xem là chống chỉ định.
8. Tác dụng phụ:
- Tại chỗ: đau, đỏ, sưng.
- Toàn thân: kích ứng, khóc bất thường, lơ mơ, mất cảm giác ngon miệng, nôn, sốt.
III. MỘT SỐ CÂU HỎI THƯỜNG GẶP
Câu 1: Sau tiêm vaccine não mô cầu ACYW-135 có thể gặp tác dụng phụ gì?
Tác dụng có thể gặp tại chỗ là đau, đỏ, sưng. Toàn thân ghi nhận có thể kích ứng, khóc, mất cảm giác ngon miệng. Tỷ lệ tác dụng phụ thấp, thay đổi tuỳ độ tuổi và cơ địa của khách hàng.
Câu 2: Đã tiêm não mô cầu ACYW-135 não thì có cần tiêm mô cầu B-C không?
Não mô cầu được phân loại thành nhiều nhóm huyết thanh, typ vi khuẩn dựa trên cấu trúc. Cần tiêm ngừa cả hai loại vaccine nếu muốn có bảo vệ đầy đủ trước các nhóm, typ phổ biến hay gây bệnh./.
Nếu bạn có thêm câu hỏi hoặc cần tư vấn chi tiết hơn, vui lòng liên hệ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Đà Nẵng hoặc gọi hotline 1900.988.975 - Ấn phím 1 hoặc 2.
(Giá vắc xin dịch vụ tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP Đà Nẵng tại: https://ksbtdanang.vn/services/tiem-chung.html )
1. Tác nhân gây bệnh:
- Não mô cầu là tác nhân đứng 2 trong các nguyên nhân gây viêm màng não mủ ở trẻ em. Vi khuẩn có hình hạt cà phê thường thấy đứng thành đôi hoặc đám nhỏ khi soi dưới kính hiển vi.
- Phân loại:
+ Dựa vào lớp vỏ polysaccharide của vi khuẩn có thể phân loại thành nhiều nhóm huyết thanh: A, B, C, 29-E, H, I, K, L, W-135, X, Y, Z.
+ Dựa vào lớp vách protein ở màng ngoài, phân typ đặc hiệu, não mô cầu nhóm B có 12 typ.
2. Đặc điểm bệnh:
- Bệnh lây qua đường hô hấp và có khả năng gây thành dịch.
- Bệnh phát triển trong điều kiện không thuận lợi cho cơ thể như mặc không đủ ấm, cảm lạnh, môi trường đông đúc, (nhà trẻ, trường học, ký túc xá, doanh trại quân đội), vi khuẩn đi vào máu gây viêm màng não mủ. Hiếm hơn nó có thể gây nhiễm khuẩn tối cấp rất nặng, sốt cao, phát ban, tử vong cao do xuất huyết tuyến thượng thận.
- Bệnh có tỷ lệ tử vong cao, lên tới 50% nếu không điều trị kịp thời. Ngay cả khi đã được điều trị, có tới 2/10 bệnh nhân sống sót có di chứng nặng nề như chậm phát triển tinh thần, điếc, liệt, đoạn chi và các rối loạn thần kinh khác.
3. Phòng bệnh:
- Không đặc hiệu: cho trẻ em mặc ấm về mùa lạnh, phát hiện người lành mang trùng, phát hiện sớm và cách ly bệnh nhân.
- Đặc hiệu: hiện nay vaccine hỗn hợp bao gồm polysaccharide từ 4 nhóm não mô cầu A, C, Y, W135 và vaccine não mô cầu B, C tỏ rất hiệu quả trong phòng bệnh.
II. VACCINE NÃO MÔ CẦU ACYW-135
- Tên vaccine: Menactra
- Nhà sản xuất: Sanofi Pasteur (trụ sở Hoa Kỳ)
- Thành phần: polysarcharide não mô cầu nhóm huyết thanh A, C, Y, W-135 và tá dược
- Chỉ định: người từ 9 tháng đến 55 tuổi.
- Liều dùng và phác đồ:
- Trẻ em 9 đến 24 tháng tuổi: tiêm 2 liều cách nhau ít nhất 3 tháng.
- Người từ 2 đến 55 tuổi: tiêm 1 liều.
- Tiêm chủng nhắc lại: có thể tiêm 1 liều nhắc lại cho người từ 15 đến 55 tuổi tiếp tục có nguy cơ, nếu liều vaccine trước đây tiêm ít nhất đã 4 năm.
6. Đường dùng: tiêm bắp
7. Chống chỉ định:
- Qúa mẫn với bất kì thành phần nào của vaccine.
- Sốt vừa hoặc nặng và/ hoặc bệnh cấp tính nên trì hoãn chủng ngừa.
- Sốt nhẹ không được xem là chống chỉ định.
8. Tác dụng phụ:
- Tại chỗ: đau, đỏ, sưng.
- Toàn thân: kích ứng, khóc bất thường, lơ mơ, mất cảm giác ngon miệng, nôn, sốt.
III. MỘT SỐ CÂU HỎI THƯỜNG GẶP
Câu 1: Sau tiêm vaccine não mô cầu ACYW-135 có thể gặp tác dụng phụ gì?
Tác dụng có thể gặp tại chỗ là đau, đỏ, sưng. Toàn thân ghi nhận có thể kích ứng, khóc, mất cảm giác ngon miệng. Tỷ lệ tác dụng phụ thấp, thay đổi tuỳ độ tuổi và cơ địa của khách hàng.
Câu 2: Đã tiêm não mô cầu ACYW-135 não thì có cần tiêm mô cầu B-C không?
Não mô cầu được phân loại thành nhiều nhóm huyết thanh, typ vi khuẩn dựa trên cấu trúc. Cần tiêm ngừa cả hai loại vaccine nếu muốn có bảo vệ đầy đủ trước các nhóm, typ phổ biến hay gây bệnh./.
Nếu bạn có thêm câu hỏi hoặc cần tư vấn chi tiết hơn, vui lòng liên hệ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Đà Nẵng hoặc gọi hotline 1900.988.975 - Ấn phím 1 hoặc 2.
(Giá vắc xin dịch vụ tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP Đà Nẵng tại: https://ksbtdanang.vn/services/tiem-chung.html )
Bs. Lê Thị Thanh Hoa